29 Aralık 2015 Salı

“Sonra yüzünü buruşturdu, kaşlarını çattı.”

     
     Bismillahirrahmanirrahim
     ثُمَّ عَبَسَ وَبَسَرَ
     Summe abese ve beser(besere).
     Kur’an-ı Kerim Muddesir  Suresi (74) 22. Ayet

     Seyyid Kutub’un da belirttiği gibi Allah Muğire’nin portresini, önceki ayetlerde olduğu gibi bu ayette de yapıyor. Muğire’nin düşüncesinin bir noktada toplandığını belirtmek için yüzünü buruşturup kaşlarını çattığından söz ediyor:

     “Ardarda sıralanan jest ve mimik görüntüleri. Birbirini izleyen beyin dalgaları ve sıra sıra hareketler seriliyor gözlerimizin önüne, Sanki anlam sunan sözcükler karşısında değil de resim çizen bir fırça karşısında, daha doğrusu kare kare görüntü sunan hareketli bir film şeridi karşısındayız.

     Karelerin birinde adam düşünüyor, kafa yoruyor. Bunun yanısıra hüküm ifade eden bir beddua ile karşılaşıyor; "Kahrolası" diye. Ayrıca "Nasıl bir değerlendirme yaptı?" denilerek davranışı yadırganıyor, alay bombardımanına tutuluyor. Sonra vurgulama, mesajı pekiştirme amacı ile bu beddua ve yadırgama tekrarlanıyor; "Bir daha kahrolası, nasıl bir değerlendirme yaptı?"

     Başka bir karede adam yapmacık, zorlamalı, alaya aldıran, komiklik çağrısını yapan bir ciddiyetle şöyle şöyle bakıyor.

     Bir diğer karede gülünç bir biçimde düşüncesini bir noktada yoğunlaştırmak amacı ile kaşlarını çatıyor, suratını asıyor.” (1)

    Bilmen’in açıklamasından da, Muğire’nin düşündüğünden farklı bir hüküm verirken yüz ifadesinin farklılaştığını anlıyoruz:

    “ (Sonra kaşını çattı) Ne diyeceğini düşünerek üzüntü içinde kaldı, (suratını astı.) hamlık gösterdi, alelacele yanlış bir hükm vermek istedi. "Abese" yüzünü buruşturdu, iki gözünün arasındakini karıştırdı, topladı manasınadır.

      "Beşere" de yüzünü ekşitti, katı yüzlü oldu ve istekte bulundu demektir.” (2)
        
        Seyyid Kutub’un deyişiyle;  “Ayetler bu canlı görüntüleri, resim fırçasının tuvale istediği manzaralardan daha kalıcı ve hareketli bir filim şeridinin gözler önüne serdiğinden daha estetik bir biçimde insan hayaline işliyor.

       Bu ayetler canlandırdıkları komik tipi sonsuza kadar hafızalarda kalacak bir gülünçlük örneği olarak somutlaştırıyor, kuşaklar boyunca ibret örneği olarak seyredilsin diye kahkaha ile güldüren portresini varlığın alnına kazıyor.” (3)
    
    Allah, insanın içinden geçenleri elbette bilir. Bu ayetlerdeki karelerle, Muğire’nin  aklından geçenlere atıfta bulunuluyor. Bundan hareketle ek bilgi olarak şu kanıya varabilir miyiz?  Jest ve mimiklerin, hareketlerin… duygu ve düşüncelerle bağlantısı vardır. (4)
    
      Sabahattin Gencal, Başiskele-Kocaeli
      -----------------------

1.       Prof. Dr. Kutub, Seyyid; Fizilal’il Kur’an  http://www.enfal.de/Kuran-Tevsiri/Kuran_Tefsiri.htm
2.       Bilmen, Ömer Nasuhi; Kur'anı Kerimin Türkçe Meali Alisi ve Tefsiri; 
4.       İletişim Bilgisi; http://eogrenme.anadolu.edu.tr/eKitap/ILT107U.pdf



******************************************
*******************************************

15 Aralık 2015 Salı

“Sonra baktı.”



     Bismillahirrahmanirrahim
     ثُمَّ نَظَرَ
     Summe nazar(nazare).
     Kur’an-ı Kerim Muddesir  Suresi (74) 21. Ayet

              Kureyş müşrikleri, Resûl-i Ekrem Efendimizin yüce şahsiyetini nazarlarda (haşâ) küçültmek, ulvî maksat ve gayesinin insanlarca duyulmasına engel amacıyla hürmet ettikleri büyüklerinden biri olan Velid bin Muğire etrafında toplandılar ve konuşmaya başladılar. Bilmen’in de belirttiği üzere bu konuşma sırasında Muğire’nin durumu anlatılmaktadır:

            “(Sonra) O câhil, inkarcı şahıs (bakıverdi.) Kur'an-ı Kerim hakkında düşünmeye daldı, etrafındaki inkarcıları memnun edecek bir isnatta bulunmak istedi.” (1)
    
            “Ve sonra (yeni dayanaklar bulmak için çevresine) bakar,” (2)

               Sabahattin Gencal, Başiskele-Kocaeli

     --------------------

1.       Bilmen, Ömer Nasuhi; Kur'anı Kerimin Türkçe Meali Alisi ve Tefsiri;  http://www.tahavi.com/tefsir/074.html
2.        Esed, Muhammed; Kur’an Mesajı (Meal-Tefsir), 




******************************************
*******************************************